مؤتفكات گويند بادهاى مختلف را ، و مؤتفكات گفتند زمينها را كه خداى تعالى به عذاب برگردانيد ( 1 ) . قوله : * ( قُلْ أَ تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّه ) * [ 25 - ر ] ، آنگه فرمود رسول خود را كه بر سبيل احتجاج و انكار بر ايشان گويد ايشان ( 2 ) را بپرستى ( 3 ) بدون خدا آن را كه مالك نباشد و قادر به نفع و ضرّ ( 4 ) شما كه نه به شما سودى تواند كردن و نه دفع مضرّتى ؟ براى آن كه قادر بر اين خداى باشد يا آن كه خداى او را تمكين كند . و اگر عيسى - عليه السّلام - بر نفع و ضرّر ( 5 ) رسانيدن قادر بود به تمكين خداى بود آنگه در حال حيات چنين بود ترسايان عصر رسول را از او هيچ نفعى و ضررى ( 6 ) نبود ، و عبادت آن كس كه از او نفع ( 7 ) و ضرر ( 8 ) نبود جارى مجراى عبادت اصنام و جمادات باشد و قبح آن معلوم است به ضرورت و نفع فعل لذّت باشد يا سرور يا آنچه مؤدّى بود با ( 9 ) آن يا با يكى از آن مانند لذّتها ( 10 ) كه آدمى به آن ملتذ ( 11 ) شود از انواع مشتهيات ، و ضرّ فعل الم باشد يا غم يا آنچه مؤدّى بود به آن يا با يكى از آن چون آلام كه در حيوان كنند و قذف و سب و به خشم آوردن نيز ازين باب بود . * ( وَاللَّه هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ ) * ، و خداى تعالى شنواست و بينا و دانا اقوال شما مىشنود و افعال شما مىداند تا هر كسى را بر وفق آنچه او مستحق باشد جزا دهد ( 12 ) . * ( قُلْ يا أَهْلَ الْكِتابِ ) * ، بگوى اى ( 13 ) جهودان و ترسايان كه خداوندان توريت و انجيلايد . * ( لا تَغْلُوا فِي دِينِكُمْ ) * ، غلو ( 14 ) نكنيد در دينتان ، و آن مجاوزة الحدّ باشد ، و ضدّ « غلوّ » ( 15 ) تقصير باشد غير الحقّ به ناحق و ، نصب او بر حال باشد اى غير محقّين و روا

--> ( 1 ) . لت : برگردانند . ( 2 ) . مج ، مت ، وز ، لت ، مر : بگويد . ( 3 ) . مج ، مت ، وز : مىپرستى ، آف ، آن : بپرستيد ، مىپرستيد . ( 4 ) . مج ، مت ، وز ، آن : ضرّر . ( 5 ) . مج ، مت ، وز ، آف ، مر : ضرّر . ( 6 ) . مج ، مر : ضرّ . ( 7 ) . مج ، مت ، وز ، لت ، مر : نفعى . ( 8 ) . مج ، مت ، وز ، مر : ضرى ، لت : ضرّرى . ( 9 ) . آف : به . ( 10 ) . مج ، مت ، وز : لذّتهايى . ( 11 ) . لت : متلذّذ . ( 12 ) . مج ، مت ، وز ، لت : جزا بدهد . ( 13 ) . آن محمد . ( 15 - 14 ) . اساس ، بم ، آن : غلوا ، با توجه به مج تصحيح شد .